Staż lekarski do skrócenia? Brakuje danych o realnej nauce przy pacjencie

Zapowiedzi dotyczące możliwości skrócenia stażu podyplomowego lekarzy ponownie uruchomiły debatę o poziomie kształcenia praktycznego na studiach medycznych w Polsce. Wątpliwości dotyczą przede wszystkim realnych warunków zdobywania umiejętności klinicznych przez studentów oraz gotowości systemu do wprowadzania zmian organizacyjnych w szkoleniu przyszłych lekarzy.

Znaczenie nauki w małych grupach klinicznych

Jednym z kluczowych elementów kształcenia praktycznego jest liczebność grup studenckich podczas zajęć przy pacjencie. Eksperci wskazują, że to właśnie w niewielkich zespołach – najlepiej dwuosobowych – studenci mogą skutecznie uczyć się badania fizykalnego, przeprowadzania wywiadu czy wykonywania podstawowych procedur medycznych.

W związku z tym posłanka Marcelina Zawisza skierowała interpelację do Ministerstwa Zdrowia z pytaniem o skalę stosowania takiego modelu kształcenia na VI roku studiów oraz o możliwości jego wdrożenia w całym kraju.

Ministerstwo nie dysponuje danymi

W odpowiedzi na interpelację wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka poinformowała, że resort nie posiada danych statystycznych dotyczących liczebności grup klinicznych na poszczególnych uczelniach medycznych. Ministerstwo nie prowadzi także monitoringu możliwości kadrowych uczelni w kontekście prowadzenia zajęć w dwuosobowych zespołach.

Jednocześnie obowiązujące standardy kształcenia określają jedynie maksymalną liczebność grup na poziomie sześciu studentów, pozostawiając uczelniom autonomię w organizacji zajęć w mniejszych zespołach.

Resort zaznaczył również, że obecnie nie są prowadzone prace legislacyjne dotyczące wprowadzenia obowiązkowych dwuosobowych grup klinicznych na ostatnim roku studiów.

Skrócenie stażu – jakie argumenty?

Ministerstwo Zdrowia nie planuje likwidacji stażu podyplomowego, ale zakłada jego skrócenie – z 13 do 6 miesięcy w przypadku lekarzy oraz z 12 do 6 miesięcy w przypadku lekarzy dentystów.

Jednym z uzasadnień tej zmiany jest rosnący nacisk na praktyczne kształcenie przeddyplomowe oraz przekonanie, że część efektów uczenia się realizowanych podczas stażu pokrywa się z programem VI roku studiów.

Rozbieżność między założeniami a praktyką

Jak wynika z badań prowadzonych wśród studentów ostatnich lat kierunku lekarskiego i lekarzy stażystów, dostęp do procedur medycznych w trakcie studiów bywa ograniczony. Wielu młodych lekarzy podkreśla, że realna poprawa kompetencji praktycznych następuje dopiero podczas stażu podyplomowego.

W opinii środowiska lekarskiego może to wskazywać na rozbieżność pomiędzy formalnymi założeniami kształcenia a jego rzeczywistą realizacją w warunkach rosnącej liczby studentów oraz ograniczonej dostępności do pacjentów.

Staż nadal kluczowym etapem szkolenia

W ocenie przedstawicieli Porozumienia Rezydentów OZZL staż podyplomowy pozostaje jednym z najważniejszych etapów zdobywania praktycznych umiejętności zawodowych.

– Wdrażanie zmian ograniczających jego rolę bez rzetelnej analizy jakości kształcenia klinicznego może stanowić zagrożenie dla przygotowania przyszłych lekarzy – wskazuje Sebastian Goncerz, przewodniczący Porozumienia Rezydentów OZZL.