Misja 50/30 dla pacjentów z nadciśnieniem. Cel: lepsza kontrola ciśnienia

Nadciśnienie tętnicze dotyka w Polsce około 11–12 milionów dorosłych, a w grupie osób po 60. roku życia – aż trzech na czterech. Mimo powszechnego dostępu do skutecznych leków tylko 22,4 proc. pacjentów osiąga dziś rekomendowany cel terapeutyczny, czyli ciśnienie poniżej 130/80 mmHg. Skutkiem są tysiące możliwych do uniknięcia udarów, zawałów i przedwczesnych zgonów.

Odpowiedzią na tę sytuację jest nowy, ogólnopolski program „Misja 50/30. Ciśnienie pod kontrolą”, zainicjowany przez Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego (PTNT) i objęty honorowym patronatem Senackiej Komisji Zdrowia.

Celem programu jest zwiększenie do 50 proc. odsetka pacjentów z prawidłowo kontrolowanym ciśnieniem do 2030 roku.

Trzy główne bariery skutecznego leczenia

Jak podkreśla prof. Mieczysław Litwin, prezes PTNT, problemem nie jest brak leków, ale sposób ich stosowania.

– Przegrywamy nie dlatego, że nie mamy skutecznych terapii, ale dlatego, że zbyt rzadko osiągamy realne cele leczenia – przez niską świadomość choroby, inercję terapeutyczną i brak przestrzegania zaleceń – zaznacza prof. Litwin.

Najważniejsze bariery to:

• niska świadomość choroby,
• inercja terapeutyczna lekarzy, czyli zbyt wolna intensyfikacja leczenia,
• niska adherencja pacjentów, czyli nieregularne przyjmowanie leków lub ich odstawianie.

Adherencja – klucz do ratowania życia

Adherencja, czyli przestrzeganie zaleceń terapeutycznych, stała się w ostatnich latach jednym z głównych tematów debaty zdrowotnej.

– To nie jest problem pojedynczego pacjenta czy lekarza, ale jedno z kluczowych wyzwań zdrowotnych w Polsce – podkreśla dr Beata Małecka-Libera, senator RP i przewodnicząca Senackiej Komisji Zdrowia.

Poprawa adherencji oznacza nie tylko mniej udarów i zawałów, ale także realne oszczędności dla systemu ochrony zdrowia.

Nowe cele terapeutyczne – niższe ciśnienie, większa ochrona

Program „Misja 50/30” promuje bardziej ambitne cele leczenia. Zamiast dotychczasowego progu 140/90 mmHg, eksperci wskazują, że dla większości chorych optymalne są wartości 120–129/70–79 mmHg.

Obniżenie ciśnienia skurczowego o zaledwie 10 mmHg zmniejsza:

• ryzyko udaru o 27 proc.,
• niewydolności serca o 28 proc.,
• ogólnej śmiertelności o 13 proc.

Jak podkreśla dr hab. Jacek Wolf, kluczowe jest wczesne i konsekwentne stosowanie leków złożonych, które ułatwiają osiągnięcie celu terapeutycznego.

Pacjent jako partner leczenia

Program zakłada silne włączenie pacjentów w proces terapii. – Blisko połowie chorych zdarza się przerywać leczenie lub przyjmować leki nieregularnie – często dlatego, że "nic nie boli" – mówi Magdalena Kołodziej, prezes Fundacji My Pacjenci.

Dlatego jednym z filarów programu jest edukacja i budowanie świadomości, że nadciśnienie wymaga leczenia nawet wtedy, gdy nie daje objawów.

Od deklaracji do realnych zmian

Program „Misja 50/30. Ciśnienie pod kontrolą” będzie realizowany w latach 2026–2030 i obejmie:

• lekarzy POZ i specjalistów,
• pielęgniarki i farmaceutów,
• organizacje pacjenckie,
• ogólnopolskie badania przesiewowe.

– To inicjatywa, która ma zamienić wiedzę medyczną w codzienną praktykę – podsumowuje prof. Jacek Lewandowski, koordynator programu.

Cel jest jasny: więcej skutecznie leczonych pacjentów, mniej zawałów, udarów i przedwczesnych zgonów w Polsce.