Czternastka ma ruszyć we wrześniu. Do kogo trafi dodatkowe świadczenie?

We wrześniu ma zostać wypłacona czternasta emerytura. Tak zakłada projekt rozporządzenia przygotowany przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Czternastka jest świadczeniem przyznawanym z urzędu – emeryt ani rencista nie musi składać dodatkowego wniosku.

Pełna kwota świadczenia będzie odpowiadać najniższej emeryturze. Od 1 marca 2026 r. wynosi ona 1978,49 zł brutto. Tyle mogą więc otrzymać osoby spełniające warunki do wypłaty pełnej czternastki.

Kto dostanie pełną czternastą emeryturę?

Kluczowy pozostaje próg 2900 zł brutto miesięcznego świadczenia. Osoby, których emerytura lub renta nie przekracza tej kwoty, mogą otrzymać pełną czternastkę.

Jeżeli podstawowe świadczenie jest wyższe niż 2900 zł brutto, obowiązuje zasada „złotówka za złotówkę”. Oznacza to, że czternasta emerytura zostaje pomniejszona dokładnie o kwotę przekroczenia progu.

Przykładowo osoba pobierająca 3500 zł brutto emerytury przekracza próg o 600 zł. Jej czternastka wyniesie więc:

1978,49 zł – 600 zł = 1378,49 zł brutto.

Minimalna kwota dodatkowego świadczenia, która może zostać wypłacona, to 50 zł brutto. Przy pełnej czternastce wynoszącej 1978,49 zł oznacza to, że osoby ze świadczeniem wyższym niż 4828,49 zł brutto nie otrzymają czternastki.

Wypłata automatyczna. Nie trzeba składać wniosku

Jedną z najważniejszych informacji dla seniorów jest to, że o czternastą emeryturę nie trzeba występować. ZUS przyznaje, oblicza i wypłaca dodatkowe świadczenie z urzędu, razem z właściwą emeryturą lub rentą.

Standardowe terminy wypłat świadczeń przez ZUS to 1., 6., 10., 15., 20. i 25. dzień miesiąca. Jeżeli termin przypada na sobotę, niedzielę lub inny dzień wolny od pracy, wypłata jest realizowana wcześniej – do ostatniego dnia roboczego poprzedzającego ten termin.

Po ostatecznym potwierdzeniu września jako miesiąca wypłaty czternastka będzie więc trafiała do świadczeniobiorców razem z ich regularnymi wrześniowymi emeryturami i rentami.

Kto może nie dostać czternastki?

Dodatkowego świadczenia nie wypłaca się, jeśli po zastosowaniu zasady „złotówka za złotówkę” jego wysokość spadnie poniżej 50 zł brutto. Czternastka nie przysługuje również osobom, które w dniu ustalania prawa do świadczenia mają zawieszoną wypłatę emerytury lub renty.

W przypadku renty rodzinnej obowiązuje dodatkowa zasada: do jednej renty rodzinnej przysługuje jedna czternastka, która jest następnie dzielona pomiędzy osoby uprawnione do tego świadczenia.

Czternastka brutto to nie kwota „na rękę”

Kwota 1978,49 zł oznacza pełną czternastą emeryturę brutto. Od świadczenia pobierana jest składka na ubezpieczenie zdrowotne oraz – zgodnie z zasadami podatkowymi – zaliczka na podatek dochodowy. Dlatego rzeczywista kwota, która trafi na konto, może być niższa i zależy od indywidualnej sytuacji podatkowej świadczeniobiorcy.

Jednocześnie czternasta emerytura jest chroniona przed potrąceniami i egzekucją, np. zajęciem komorniczym. Nie wlicza się jej również do dochodu przy ustalaniu prawa do wybranych świadczeń uzależnionych od sytuacji dochodowej.

Seniorzy nie muszą składać w ZUS żadnych dodatkowych dokumentów. Jeśli będą mieli prawo do czternastej emerytury, świadczenie zostanie naliczone automatycznie i wypłacone razem z emeryturą lub rentą w odpowiednim terminie.