WHO alarmuje: 1,5 mln zgonów rocznie. Najmłodsze dzieci najbardziej zagrożone

Światowa Organizacja Zdrowia przedstawiła najnowszy raport dotyczący konsekwencji spożywania skażonej żywności na całym świecie. WHO szacuje, że skażona żywność jest przyczyną 866 mln zachorowań i 1,5 mln zgonów rocznie. Najbardziej zagrożone są najmłodsze dzieci.

Skażona żywność zagrożeniem dla dzieci

Dzieci w wieku do pięciu lat mają trzy razy większe ryzyko chorób spowodowanych skażoną żywnością niż dzieci starsze i dorośli – podkreśla WHO. Najmłodsze dzieci stanowią zaledwie 9 proc. światowej populacji, ale dotyczy ich prawie jedna trzecia wszystkich przypadków chorób przenoszonych drogą pokarmową. Głównie chodzi o choroby biegunkowe, które mogą być śmiertelne dla tej grupy wiekowej, szczególnie wrażliwej na takie infekcje.

WHO podkreśla, że narażenie na szkodliwe substancje chemiczne zawarte w żywności, jak metylortęć i ołów, ma toksyczny wpływ na rozwijający się mózg dziecka, powoduje zaburzenia neurologiczne i problemy rozwojowe w ciągu całego życia.

Najnowszy raport analizuje 42 główne zagrożenia dotyczące żywności – bakterie, wirusy, pasożyty i substancje chemiczne – w 194 krajach. Analiza wskazuje też na nowe zagrożenia, jak metale ciężkie, rotawirusy czy pasożyt o nazwie świdrowiec amerykański (Trypanosoma cruzi), powodujący chorobę Chagasa.

Narażenie na zagrożenia biologiczne, w tym bakterie i wirusy przenoszone drogą pokarmową, a także infekcje pasożytnicze, było przyczyną większości chorób przenoszonych drogą pokarmową (około 860 mln w 2021 roku), ale substancje chemiczne były przyczyną nieproporcjonalnie dużej ilości zgonów.

Zanieczyszczenia chemiczne główną przyczyną zgonów

WHO wylicza, że w 2021 r. zanieczyszczenia chemiczne były przyczyną aż 73 proc. zgonów spowodowanych skażoną żywnością. Większość zgonów związanych z substancjami chemicznymi dotyczyła nieorganicznego arsenu (42 proc.) i ołowiu (31 proc.). Te związki zawarte w pożywieniu zwiększają ryzyko chorób serca i nowotworów.

Najnowsza analiza wskazuje też, że w 2021 roku choroby przenoszone drogą pokarmową doprowadziły do utraty produktywności o wartości około 310 mld dolarów na całym świecie. Natomiast po uwzględnieniu różnic w kosztach utrzymania w różnych państwach, te szacunki mówią nawet o 647 mld.

Chociaż zagrożenie związane z chorobami przenoszonymi drogą pokarmową zmniejsza się od 2000 r., to nadal jest to poważnym zagrożeniem w krajach Afryki i Azji Południowo-Wschodniej.

Zdaniem organizacji większości zachorowań i zgonów można zapobiec dzięki takim działaniom, jak poprawa jakości wody, warunków sanitarnych i higieny, odpowiednie praktyki związane z zabezpieczaniem żywności (m.in. pasteryzacja) oraz lepszy dostęp do opieki zdrowotnej dla grup wysokiego ryzyka.

„Bezpieczeństwo żywności nie jest kwestią abstrakcyjną – dotyczy każdego posiłku, każdej rodziny, każdego dnia. Niebezpieczna żywność zawsze stanowiła poważny problem zdrowia publicznego, ale do tej pory brakowało nam szerszego obrazu jej ogromnych strat ludzkich i ekonomicznych. Te nowe szacunki to zmieniają” – mówi dr Tedros Adhanom Ghebreyesus, Dyrektor Generalny WHO.

„Ten raport to sygnał ostrzegawczy, ale także plan działania. Dane pokazują, że choroby przenoszone drogą pokarmową nie tylko są uporczywe, ale pogarszają się pod wpływem zmian klimatycznych, które zwiększają ryzyko skażenia, a także pod wpływem rosnącej oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe, która utrudnia leczenie infekcji" – dodaje Yuki Minato, specjalistka techniczna WHO ds. bezpieczeństwa żywności.