Odszedł prof. Andrzej Kułakowski, wybitny onkolog i Mistrz. Jego credo życiowe: Warto być przyzwoitym

Narodowy Instytut Onkologii z żalem poinformował dziś o śmierci prof. Andrzeja Kułakowskiego: – Polska onkologia straciła jednego ze swoich najwybitniejszych przedstawicieli. Narodowy Instytut Onkologii kogoś więcej – człowieka, który przez ponad siedemdziesiąt lat współtworzył naszą historię, budował pozycję i kształtował wartości, które niezmiennie pozostają fundamentem naszej działalności.

Harcerz, Batorak, lekarz, dyrektor

Profesor Andrzej Kułakowski urodził się 10 sierpnia 1929 roku w Warszawie. W czasie II wojny światowej był członkiem podziemnego Harcerstwa Polskiego. Był absolwentem liceum im. Stefana Batorego. W 1953 roku, po ukończeniu Akademii Medycznej w Warszawie, rozpoczął pracę w Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie, w zespole prof. Tadeusza Koszarowskiego. Z Instytutem związał całe swoje zawodowe życie.

Od 1972 roku kierował Kliniką Chirurgii Onkologicznej, pełnił funkcję dyrektora ds. klinicznych, a w latach 1991–1998 był dyrektorem Centrum Onkologii – Instytutu im. Marii Skłodowskiej-Curie, dziś Narodowego Instytutu Onkologii.

Wizjoner i znakomity organizator

To właśnie w tym okresie dokonał się jeden z najważniejszych przełomów – zakończono wieloletnią budowę Centrum Onkologii na warszawskim Ursynowie. Stopniowo uruchamiane kliniki narządowe, nowoczesne zaplecze diagnostyczne i lecznicze oraz rozwój zespołów specjalistycznych stworzyły podstawy ośrodka, który przez kolejne dekady wyznacza standardy opieki onkologicznej w Polsce. Profesor Kułakowski był współtwórcą koncepcji funkcjonowania szpitala w oparciu o interdyscyplinarne kliniki narządowe, co stanowiło unikalny model opieki nad pacjentem onkologicznym.

Profesor był nie tylko wybitnym chirurgiem, ale także wizjonerem i organizatorem. Współtworzył polską chirurgię rekonstrukcyjną, rozwijał nowoczesne metody leczenia nowotworów piersi, głowy i szyi oraz jamy brzusznej.

Przez lata zabiegał o rozwój specjalizacji i kształcenie kolejnych pokoleń chirurgów onkologów. Był założycielem Sekcji Chirurgii Onkologicznej w ramach Towarzystwa Chirurgów Polskich, która dała początek Polskiemu Towarzystwu Chirurgii Onkologicznej. Współtworzył Polską Fundację Europejskiej Szkoły Onkologii oraz Polską Szkołę Onkologii, organizujące szkolenia dla lekarzy z kraju i zagranicy.

Skuteczne leczenie to także troska o jakość życia i godność

Profesor rozumiał, że skuteczne leczenie to nie tylko operacja i pokonanie choroby, ale również troska o jakość życia, sprawność i godność człowieka. Wspólnie z dr Krystyną Miką tworzył podstawy nowoczesnej rehabilitacji onkologicznej w Polsce. Był także współtwórcą i wielkim przyjacielem ruchu Amazonek, od którego otrzymał honorową legitymację członkowską numer 1.

Prezydent OECI

Jego autorytet sięgał daleko poza granice Polski. W latach 1997–1999 pełnił funkcję prezydenta Organisation of European Cancer Institutes (OECI) – jednej z najważniejszych europejskich organizacji zrzeszających ośrodki onkologiczne. W maju 2026 roku został uhonorowany przez swoich następców – prezydentów OECI podczas Oncology Days w Warszawie. Reprezentował polską onkologię na arenie międzynarodowej, budował relacje i otwierał możliwości współpracy, z których korzystamy do dziś.

Profesor Kułakowski był zaangażowanym działaczem międzynarodowych organizacji onkologicznych: Międzynarodowej Unii Walki z Rakiem (UICC), Europejskiej Organizacji Badań nad Rakiem (EORTC) oraz Europejskiego Towarzystwa Chirurgów Onkologów (ESSO). Współtworzył także Światową Federację Towarzystw Chirurgii Onkologicznej (WFSOS). Jako jeden z pierwszych Polaków otrzymał prestiżową nagrodę ESSO Lifetime Achievement Award za całokształt pracy zawodowej.

Członek Honorowy Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej oraz Polskiego Towarzystwa Onkologicznego. Za swoje dokonania został uhonorowany m.in. Krzyżem Komandorskim i Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski oraz najwyższym odznaczeniem RP – Orderem Orła Białego. W 2025 roku otrzymał tytuł Honorowego Obywatela miasta stołecznego Warszawy.

Mistrz medycyny i mistrz życia

Profesor Andrzej Kułakowski był kimś znacznie więcej niż wybitnym lekarzem, naukowcem i dyrektorem. Był Mistrzem. Nie tylko w zakresie medycyny.

Był człowiekiem o niezwykłej kulturze osobistej, charyzmie, poczuciu humoru, ciepłym spojrzeniu na innych i głębokim przekonaniu, że medycyna jest przede wszystkim służbą człowiekowi. Potrafił łączyć wielki autorytet z życzliwością i skromnością. Wychował pokolenia lekarzy, przekazując im nie tylko wiedzę i umiejętności, lecz także to, jak ważny jest szacunek do pacjenta, odpowiedzialność i etyka pracy.

Kiedy w 2025 roku odbierał tytuł Honorowego Obywatela Warszawy, przypomniał jedną z najważniejszych zasad, którymi się kierował: „Warto być w życiu przyzwoitym”. Te proste słowa mówią o Nim więcej niż najdłuższa lista zasług i wyróżnień.

„Za tysiące pacjentów, których leczył i dawał nadzieję”

Profesor często powtarzał, że miał piękne i spełnione życie.

– Dziś żegnamy Profesora z ogromnym smutkiem, ale przede wszystkim z wdzięcznością. Za lata oddane Instytutowi. Za odwagę w podejmowaniu decyzji i konsekwencję w budowaniu nowoczesnej polskiej onkologii. Za tysiące pacjentów, którym dawał nadzieję. Za lekarzy, których uczył i inspirował. Za to, że pokazał nam, jak wielką wiedzę i odpowiedzialność można łączyć z dobrocią i szacunkiem dla drugiego człowieka. Dziękujemy, Panie Profesorze!

Dyrekcja i cała społeczność Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowego Instytutu Badawczego