Podczas głosowania posłowie wykazali się rzadko spotykaną jednomyślnością. Za przyjęciem ustawy było 400 posłów, przeciw – 9, od głosu wstrzymało się 4 posłów. Projekt ustawy przygotowała Lewica. Był rozpatrywany wraz z poselskim projektem Polski 2050. Komisja Zdrowia jako wiodącą wybrała propozycję Lewicy.
Zakaz nocnej sprzedaży alkoholu
Nowelizacja ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przewiduje m.in. wprowadzenie nocnej prohibicji w całym kraju w godz. 22.00 – 6.00.
Zakaz dotyczy wyłącznie sprzedaży alkoholu przeznaczonego do spożycia poza miejscem sprzedaży, czyli handlu na wynos w sklepach i na stacjach paliw. Zakaz nie będzie dotyczył m.in. restauracji, barów, pubów, hoteli czy lotnisk.
Katarzyna Kęcka, wiceminister zdrowia, przekonywała w Sejmie, że chodzi o ujednolicenie w całym kraju godzin ograniczenia nocnej sprzedaży alkoholu, z zachowaniem roli gmin w dostosowaniu rozwiązania do lokalnych uwarunkowań i bez wpływu na działalność barów, restauracji i branży hotelarskiej.
Nowe przepisy dają też gminom możliwość wprowadzenia na ich terenie zakazu sprzedaży alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży w godz. 21-22 lub 6-9.
Nie będzie można reklamować
Regulacja wprowadza również całkowity zakaz reklamy i promocji wszystkich napojów alkoholowych, w tym piwa. Za jego złamanie przewidziano karę grzywny od 30 tys. zł do 1 mln zł lub ograniczenia wolności.
Kęcka wyjaśniała, że to oznacza koniec promocji cenowych i ilościowych w stylu "6+6" czy gier losowych, które sprzyjały impulsywnym decyzjom szkodzącym zdrowiu.
Zgodnie z regulacjami pracownik, który sprzedaje alkohol, w przypadku wątpliwości co do pełnoletności kupującego będzie miał obowiązek sprawdzenia jego wieku. Dotychczas miał jedynie taką możliwość. W przypadku braku okazania dokumentu sprzedawca ma obowiązek odmówienia sprzedaży alkoholu.
Wyższe opłaty za pozwolenie
Nowe przepisy wskazują, że opakowania alkoholu o pojemności do 300 ml mogą być tylko szklane lub metalowe. Na opakowaniach mają być widoczne ostrzeżenia: o szczególnej szkodliwości spożywania alkoholu przez kobiety w ciąży, o zakazie prowadzenia pojazdów w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu i o szczególnej szkodliwości spożywania alkoholu przez osoby do lat 18.
Regulacja podnosi także opłatę za zezwolenie na sprzedaż alkoholu. Dla alkoholi do 18 proc. z 525 zł do 1050 zł, a dla alkoholu powyżej 18 proc. z 2100 zł do 4200 zł.
Zgłoszono 37 poprawek
Do ustawy zgłoszono 37 poprawek, Sejm przyjął część z nich. Przeszła m.in. poprawka PSL – Trzeciej Drogi dotycząca zmiany definicji promocji napojów alkoholowych oraz sprzedaży alkoholu na odległość. Pozwoli ona na sprzedaż wina przez internet. Będzie mogła być prowadzona przez przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie wyłącznie z odbiorem w punkcie sprzedaży napojów alkoholowych. Do odbioru będzie upoważniony wyłącznie nabywca po sprawdzeniu tożsamości i wiek
Przyjęto także poprawkę Polski 2050 dotyczącą zezwoleń na urządzanie gier losowych wykorzystywanych do reklamy alkoholu dozwolonej na podstawie dotychczasowych przepisów. Pozwolenia wydane przed wejściem w życie tej ustawy mają być ważne przez czas, na jaki zostały udzielone.
Ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2027 roku.
Ustawa zgodna z zaleceniami
Jak uzasadniali autorzy projektu, regulacje są spójne z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia, „która wskazuje ograniczenie dostępności alkoholu i zakaz reklamy jako najbardziej efektywne narzędzia w profilaktyce zdrowotnej”. Podobne instrumenty zostały już wprowadzone w wielu państwach europejskich, a ich skuteczność została potwierdzona w badaniach w wielu krajach.
Projekt porządkuje też system finansowania działań profilaktycznych i wychowawczych. „Środki z opłat dot. pozwoleń na detaliczną sprzedaż alkoholu w gminach będą mogły być przeznaczane również na udział personelu medycznego w procedurach związanych z przeciwdziałaniem przemocy domowej, a Narodowy Fundusz Zdrowia otrzyma obowiązek corocznego przekazywania 22 mln zł na Fundusz Zajęć Sportowych dla Uczniów, co zapewni stabilne wsparcie dla działań sportowych i profilaktycznych wśród dzieci i młodzieży” – czytamy w uzasadnieniu.
Czytaj też:
Alkohol powoduje 111 tys. zgonów na raka w UE. WHO alarmuje: Tak trzeba interweniować Czytaj też:
Ponad 80 proc. młodych Polaków pije alkohol. Kobiety częściej niż mężczyźni Czytaj też:
Alkohol zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwory. Najnowsze wyniki badań