W całej Polsce ruszyły konkursy na placówki, które będą realizować nowy program profilaktyczny w kierunku raka płuca. Po podpisaniu umów pacjenci spełniający kryteria będą mogli bezpłatnie wykonać niskodawkową tomografię komputerową klatki piersiowej. NFZ zakłada, że pierwsi pacjenci skorzystają z programu w drugiej połowie października.
Fundusz chce zakontraktować świadczenie w każdym województwie. Minimum to 32 realizatorów, ale NFZ zakłada, że w całym kraju może być ich ponad 50. Wiele zależy jednak od wyników trwających konkursów.
Tomografia bez skierowania
Najważniejszym elementem programu będzie NDTK, czyli niskodawkowa tomografia komputerowa klatki piersiowej. Badanie jest wykorzystywane do wykrywania zmian w płucach na etapie, na którym choroba może jeszcze nie dawać objawów.
Pacjent rozpocznie udział w programie od wizyty kwalifikującej u lekarza. Jeśli spełni wymagane kryteria, zostanie skierowany na NDTK. Kolejnym etapem będzie wizyta wynikowa, podczas której lekarz omówi rezultat badania i zaleci dalsze postępowanie. Ścieżka będzie zależała od tego, czy wynik jest prawidłowy, wątpliwy czy wymaga dalszej diagnostyki. Program przewiduje również kontrolne badania NDTK w ramach dalszego monitorowania.
Pacjent nie będzie potrzebował skierowania do programu. Wystarczy zgłosić się do placówki mającej umowę z NFZ na jego realizację. Świadczenia mają być nielimitowane, a więc Fundusz zapłaci za każde wykonane badanie.
Kto będzie mógł skorzystać z programu?
Program jest skierowany przede wszystkim do osób z wieloletnią historią palenia tytoniu. Do udziału będą kwalifikowane osoby w wieku 55–74 lat, które mają historię palenia wynoszącą co najmniej 20 paczkolat i nadal palą lub rzuciły palenie nie wcześniej niż 15 lat temu.
Z programu będą mogły skorzystać również osoby w wieku 50–54 lat z historią palenia wynoszącą co najmniej 20 paczkolat i okresem abstynencji nie dłuższym niż 15 lat, jeśli występują u nich dodatkowe czynniki ryzyka. Szczegółowe kryteria kwalifikacji określa rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu programów zdrowotnych.
Rak płuca nadal wykrywany jest zbyt późno
Nowy program ma poprawić wykrywalność raka płuca na wcześniejszych etapach choroby. Według danych z Krajowego Rejestru Nowotworów z 2022 r. w Polsce odnotowuje się około 20,7 tys. nowych zachorowań na raka płuca rocznie, a około 26 tys. osób umiera z jego powodu. Rak płuca pozostaje najczęstszą przyczyną zgonów nowotworowych w Polsce.
Zdecydowana większość zachorowań wiąże się z paleniem tytoniu, a jednym z głównych problemów pozostaje późne rozpoznawanie choroby. Właśnie dlatego program oparto na badaniu NDTK wykonywanym w grupach zwiększonego ryzyka.
Program ma ruszyć w całym kraju
Konkursy na realizację świadczeń zostały ogłoszone przez wszystkie 16 oddziałów wojewódzkich NFZ. Badania będzie można wykonywać zarówno w placówkach stacjonarnych, jak i w trybie mobilnym.
Roczny koszt programu NFZ szacuje na około 16 mln zł. W perspektywie dziesięciu lat wydatki mają przekroczyć 662 mln zł. Jeśli konkursy zostaną rozstrzygnięte zgodnie z planem, pierwsze placówki zaczną przyjmować pacjentów w drugiej połowie października.
Czytaj też:
Rak wciąż wymyka się systemowi. Potrzebne nowe terapie, diagnostyka i organizacja kuleją Czytaj też:
Nie straszmy rakiem. System powinien zapraszać na badania Czytaj też:
Raka płuca można leczyć coraz skuteczniej. Prof. Tworek: potrzebne kolejne terapie Czytaj też:
Najpierw leczenie, potem operacja raka płuca. Ta strategia może wydłużyć życie