Rok 2026 przyniesie kolejne zmiany w wysokości składek na ubezpieczenia społeczne. Zaktualizowane zostały zarówno minimalne podstawy wymiaru składek, jak i konkretne kwoty należnych składek dla poszczególnych grup ubezpieczonych. Ma to szczególne znaczenie dla lekarzy, pielęgniarek i innych przedstawicieli zawodów medycznych prowadzących działalność gospodarczą.
Od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosić będzie 4 806 zł, co bezpośrednio wpłynie na wysokość składek ZUS.
Grupa I – nowi przedsiębiorcy i preferencyjne składki
Do Grupy I należą osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą przez pierwsze 24 miesiące kalendarzowe od jej rozpoczęcia, o ile:
- nie prowadziły działalności w ciągu ostatnich 60 miesięcy,
- nie wykonują działalności na rzecz byłego pracodawcy w zakresie tożsamym z wcześniejszym stosunkiem pracy.
Podstawa wymiaru składek
W 2026 r. minimalna podstawa wymiaru składek wynosić będzie 1 441,80 zł, czyli 30 proc. minimalnego wynagrodzenia.
Minimalne składki miesięczne:
- emerytalna – 281,44 zł (19,52 proc.),
- rentowa – 115,34 zł (8 proc.),
- chorobowa – 35,32 zł (2,45%).
To rozwiązanie ma charakter przejściowy i stanowi istotne wsparcie dla osób rozpoczynających działalność zawodową.
Grupa II – pełne składki ZUS
Grupa II obejmuje większość przedsiębiorców, w tym:
- osoby prowadzące działalność gospodarczą poza okresem preferencyjnym,
- lekarzy i innych przedstawicieli wolnych zawodów,
- twórców i artystów,
- wspólników spółek (m.in. jednoosobowych sp. z o.o., jawnych, komandytowych, partnerskich),
- osoby prowadzące szkoły i placówki oświatowe,
- osoby współpracujące z przedsiębiorcami.
Podstawa wymiaru składek
Minimalna podstawa w 2026 r. wynosić będzie 5 652,00 zł, czyli 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia.
Prognozowane przeciętne wynagrodzenie w 2026 r. ustalono na poziomie 9 420 zł.
Minimalne składki miesięczne:
- emerytalna – 1 103,27 zł,
- rentowa – 452,16 zł,
- chorobowa – 138,47 zł.
W praktyce oznacza to wyraźny wzrost kosztów stałych prowadzenia działalności.
Grupa III – „Mały ZUS plus”
Do Grupy III należą przedsiębiorcy prowadzący działalność na mniejszą skalę, którzy korzystają z rozwiązania „Mały ZUS plus”.
Szczegółowe informacje dotyczące minimalnej podstawy wymiaru składek oraz wysokości składek w 2026 roku zostaną opublikowane odrębnie. Zasady te będą jednak uzależnione od dochodu osiąganego w poprzednim roku podatkowym.
Składka wypadkowa – kto i jak ją ustala
Wysokość składki na ubezpieczenie wypadkowe zależy od liczby zgłoszonych ubezpieczonych oraz obowiązku składania informacji ZUS IWA.
Płatnicy składający ZUS IWA przez trzy kolejne lata są informowani o stawce przez ZUS do 20 kwietnia.
Pozostali płatnicy:
- zgłaszający co najmniej 10 ubezpieczonych ustalają stopę według grupy działalności,
- zgłaszający do 9 ubezpieczonych stosują 50 proc. najwyższej stopy procentowej.
Rok składkowy dla składki wypadkowej trwa od 1 kwietnia do 31 marca kolejnego roku.
Roczny limit składek emerytalnych i rentowych
W 2026 r. obowiązywać będzie również roczne ograniczenie podstawy wymiaru składek emerytalnych i rentowych, które wynosić będzie 282 600 zł.
Po przekroczeniu tej kwoty składki na te ubezpieczenia nie są już naliczane.
Co to oznacza w praktyce
Zmiany w składkach ZUS na 2026 rok oznaczają dalszy wzrost obciążeń dla przedsiębiorców, w tym także dla przedstawicieli zawodów medycznych prowadzących praktykę prywatną. Znajomość grupy ubezpieczeniowej i zasad ustalania składek pozwala jednak lepiej zaplanować koszty i uniknąć błędów rozliczeniowych.
Czytaj też:
Kolejki do ZUS-u odchodzą do przeszłości. Rezerwacja wizyt ma stać się standardem
