Substancje mogące wywoływać nowotwory, uszkadzać materiał genetyczny lub negatywnie wpływać na płodność wymagają szczególnego nadzoru w miejscu pracy. Pracodawcy, u których występują takie zagrożenia, muszą przekazywać odpowiednie informacje organom kontrolnym. Jeden z tych obowiązków można zrealizować przez internet. Główny Inspektorat Sanitarny udostępnił na platformie e-Sanepid usługę umożliwiającą elektroniczne zgłaszanie informacji o czynnikach CMR występujących w środowisku pracy.
Termin mija 15 stycznia. Kogo dotyczy obowiązek?
Obowiązek zgłoszenia dotyczy pracodawców, u których pracownicy mają kontakt z substancjami chemicznymi, ich mieszaninami, czynnikami lub procesami technologicznymi o działaniu rakotwórczym, mutagennym lub reprotoksycznym. Nie chodzi o każdą firmę wykorzystującą środki chemiczne. Znaczenie ma występowanie zagrożeń objętych przepisami dotyczącymi narażenia zawodowego.
Pracodawca musi przekazać wymagane informacje:niezwłocznie po rozpoczęciu działalności, podczas której występują wskazane zagrożenia; corocznie do 15 stycznia – za poprzedni rok; na wniosek właściwego organu nadzoru.
Najbliższy termin złożenia rocznej informacji przypada 15 stycznia 2027 r. Zgłoszenie należy przekazać właściwemu państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu oraz właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy.
Jak zgłosić czynniki CMR przez e-Sanepid?
Pracodawca lub przedstawiciel przedsiębiorstwa może wypełnić i przesłać zgłoszenie bez osobistej wizyty w urzędzie. Należy:
- wejść na platformę e-Sanepid i zalogować się do systemu;
- przełączyć się z profilu obywatela na konto podmiotu;
- (jeśli firma nie ma jeszcze takiego konta, skorzystać z usługi „Zgłoszenie założenia konta podmiotu na platformie e-Sanepid”)
- wypełnić elektroniczny formularz dotyczący czynników CMR;
- podpisać dokument i wysłać go za pośrednictwem systemu.
Jeśli przedsiębiorstwo prowadzi działalność w kilku lokalizacjach, zgłoszenia należy przygotować oddzielnie dla każdego miejsca wykonywania pracy, którego adres różni się od siedziby pracodawcy.
Dlaczego są niebezpieczne?
Skrót CMR pochodzi od angielskich słów carcinogenic, mutagenic i reprotoxic. Określa substancje i czynniki, które mogą powodować szczególnie poważne skutki zdrowotne.
Do tej grupy należą:
- czynniki rakotwórcze – mogą wywoływać nowotwory lub zwiększać ryzyko ich rozwoju;
- czynniki mutagenne – mogą powodować zmiany w materiale genetycznym komórek;
- czynniki reprotoksyczne – mogą negatywnie wpływać na płodność, funkcje rozrodcze lub rozwój potomstwa.
Narażenie na takie zagrożenia może występować m.in. w przemyśle chemicznym, laboratoriach, niektórych zakładach produkcyjnych i podczas określonych procesów technologicznych.
Zgłoszenie to nie jedyny obowiązek pracodawcy
Przekazywanie informacji o czynnikach CMR pozwala organom nadzoru monitorować zagrożenia występujące w zakładach pracy. Nie zastępuje jednak innych obowiązków związanych z ochroną zdrowia pracowników. Pracodawcy muszą m.in. oceniać ryzyko zawodowe, ograniczać narażenie na niebezpieczne substancje oraz prowadzić wymagane przepisami rejestry prac i pracowników.
W zależności od rodzaju zagrożeń konieczne mogą być również odpowiednie pomiary w środowisku pracy, środki ochrony oraz profilaktyczne badania lekarskie.
Czytaj też:
Odporności nie da się „podkręcić” w kilka dni. Dr Sutkowski mówi, co naprawdę ma znaczenie Czytaj też:
Wysoki cholesterol nie boli. Prof. Jankowski ostrzega: skutki mogą być tragiczne