Regularna aktywność fizyczna to podstawa profilaktyki. Istnieje bardzo wiele badań mówiących o tym, że robienie kilku tysięcy kroków dziennie wpływa korzystnie na zmniejszenie ryzyka wielu chorób, zwłaszcza sercowo-naczyniowych. Niewiele jest natomiast opracowań wskazujących na zależność między codziennym spacerowaniem a sprawnością umysłową i jakością funkcji poznawczych.
Robienie kroków a zdolności poznawcze
Zbadali to naukowcy z Baylor College of Medicine, uczelni medycznej z Houston. Wyniki ich badania opublikowane zostały w Nature Scientific Reports. Badacze przeanalizowali dane dotyczące aktywności fizycznej oraz wyniki testów poznawczych 3093 dorosłych Amerykanów. Uczestnicy badań byli w wieku od 18 do 93 lat (średnia wieku to 58 lat). Wykorzystali dane pochodzące z opasek fitness pochodzące z programu badawczego „All of Us” prowadzonego przez agencję National Institutes of Health. Pomiary obejmowały lata 2009-2023.
Na koniec uczestnicy zostali poddani testom mierzącym poziom funkcji poznawczych. Wykorzystano cztery narzędzia: Gradual Onset Continuous Performance Task (test ciągłego wykonywania, mierzący zdolność do utrzymywania uwagi i impulsywność, stosowany m.in. w diagnostyce ADHD), Delay Discounting Task (test oceniania odroczonych nagród, mierzący subiektywny wybór między mniejszą nagrodą dostępną od razu, a większą oferowaną później), Multiracial Emotional Recognition Task (test sprawdzający zdolności rozpoznawania emocji z wyrazu twarzy) oraz Flanker-Task (test oceniający umiejętność reakcji na właściwe bodźce przy jednoczesnym ignorowaniu niepożądanych).
Im więcej kroków tym lepiej
Na podstawie danych o aktywności wyodrębniono trzy grupy, w których średnia dzienna liczba kroków wynosiła odpowiednio 5 108, 8 875 oraz 14 161. Badania wykazały, że osoby z dwóch bardziej aktywnych grup uzyskały lepsze wyniki niż grupa najmniej aktywna w zadaniach dotyczących koncentracji uwagi, kontroli nad czynnikami rozpraszającymi oraz wyboru nagród. W teście dotyczącym odczytywania emocji różnice nie były tak znaczące.
Wyniki w testach na koncentrację uwagi w grupie o średniej aktywności były średnio o 1,76 punktu wyższe niż w grupie najmniej aktywnej. Grupa osób robiących najwięcej kroków osiągnęła wyniki oraz o 2,17 punktu wyższe.
„W różnych obszarach dotyczących zdolności poznawczych osoby z grup wykazujących wyższy poziom aktywności osiągały zazwyczaj lepsze wyniki w testach” – powiedział jeden z autorów badań, dr Olaoluwa Okusaga, psychiatra z Baylor College of Medicine, w rozmowie z serwisem Science Alert.
To się przyda w życiu codziennym
Badacze podkreślają, że ich odkrycia mogą być uzupełnieniem badań nad związkiem między codzienną liczbą kroków a zdrowiem. Zaobserwowane w badaniu zależności dotyczą umiejętności, które mogą mieć praktyczne zastosowanie w życiu codziennym. „Przykłady mogą dotyczyć utrzymywania koncentracji w pracy, unikania impulsywnych decyzji oraz realizacji długoterminowych celów, takich jak oszczędzanie pieniędzy czy przestrzeganie planu dbania o zdrowie” – wyjaśnia dr Okusaga.
Naukowcy z Houston nie badali dokładnych mechanizmów stojących za tą zależnością, ale ich zdaniem może to wynikać z lepszej kontroli nad metabolizmem glukozy, mniejszego stanu zapalnego oraz zdolności mózgu do adaptacji
„Nasze ustalenia wskazują na istnienie związku między długotrwałą aktywnością fizyczną a późniejszymi wynikami w testach poznawczych, jednak nie dowodzą, że aktywność fizyczna bezpośrednio poprawia funkcje poznawcze” – zaznacza dr Okusaga.
Czytaj też:
Prosta przyjemna czynność zmniejsza ryzyko demencji. Ekspertka: Można to robić w każdym wieku Czytaj też:
Neurolog: To już jest przełom w leczeniu choroby Alzheimera