Napoje energetyczne i suplementy zawierające duże ilości kofeiny oraz innych substancji pobudzających mogą mieć poważne konsekwencje dla układu sercowo-naczyniowego. Analiza przedstawiona podczas konferencji American Heart Association Scientific Sessions 2026 wskazuje na związek ich stosowania z częstszymi zgłoszeniami zatrzymania krążenia, zawałów serca i groźnych zaburzeń rytmu. Szczególnie niepokojące jest to, że problem dotyczy również młodych ludzi, którzy zazwyczaj nie są zaliczani do grupy wysokiego ryzyka chorób serca.
Zatrzymanie krążenia 11 razy częściej
Naukowcy przeanalizowali 28 345 zgłoszeń dotyczących działań niepożądanych, które trafiły do amerykańskiej Agencji Żywności i Leków (FDA) w latach 2017–2025. Wśród nich 854 dotyczyły produktów zawierających kofeinę lub inne substancje pobudzające, w tym napojów energetycznych i suplementów diety. Pozostałe 27 491 zgłoszeń odnosiło się do produktów niezawierających takich składników.
Wyniki analizy okazały się niepokojące. Zatrzymanie krążenia pojawiało się w zgłoszeniach dotyczących produktów z kofeiną i stymulantami około 11 razy częściej niż w przypadku pozostałych produktów. Zgłoszenia związane z energetykami i suplementami były również około 4,5 raza częściej powiązane z zawałem serca oraz czterokrotnie częściej z arytmiami komorowymi i kołataniem serca.
Badacze zaobserwowali także częstsze zgłoszenia przyspieszonego rytmu serca (niemal trzykrotnie), bólu w klatce piersiowej (2,71 raza) oraz omdleń (dwukrotnie).
Młodzi dorośli szczególnie narażeni
Jednym z najbardziej niepokojących wniosków jest wiek osób, których dotyczyły zgłoszenia. Około 45 proc. raportów łączących produkty zawierające kofeinę i inne substancje pobudzające ze zdarzeniami sercowo-naczyniowymi dotyczyło osób w wieku od 18 do 34 lat.
To grupa, która zazwyczaj nie kojarzy się z wysokim ryzykiem zawału czy nagłego zatrzymania krążenia. Tymczasem właśnie wśród młodych dorosłych odnotowano znaczną część niepokojących zdarzeń. Podobne zależności zaobserwowano zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.
Autorzy badania zwracają uwagę, że znaczenie może mieć nie tylko ilość spożywanej kofeiny, ale również okoliczności jej przyjmowania. Szczególnie niekorzystne może być łączenie kilku produktów pobudzających, spożywanie ich przed intensywnym wysiłkiem fizycznym czy mieszanie z alkoholem i innymi substancjami. Nie można też wykluczyć, że część młodych osób ma nierozpoznane wcześniej choroby serca.
Dawka kofeiny ma znaczenie
Według rekomendacji AHA z tego roku spożycie do 400 mg kofeiny dziennie jest na ogół bezpieczne dla większości zdrowych dorosłych. Problem polega jednak na tym, że niektóre produkty pobudzające dostarczają bardzo dużych ilości tej substancji.
W porównaniu ze zwykłą kawą niektóre napoje energetyczne mogą zawierać nawet trzykrotnie więcej kofeiny w przeliczeniu na jednostkę objętości. W przypadku niektórych suplementów przedtreningowych różnica może być jeszcze większa – zawartość kofeiny w przeliczeniu na objętość może przekraczać dwunastokrotność tej w kawie.
Dodatkowym problemem jest obecność innych substancji pobudzających, takich jak synefryna, johimbina, efedryna czy DMAA. Ich jednoczesne przyjmowanie z kofeiną może zwiększać obciążenie układu sercowo-naczyniowego.
„Produkty te są reklamowane jako codzienne środki dodające energii i sprzedawane obok napojów gazowanych czy wody butelkowanej. Wiele osób zakłada więc, że nie wiążą się z realnym ryzykiem” – zwraca uwagę jeden z autorów analizy, Sai Samayamanthula z University of Virginia School of Medicine.
Naukowcy zaznaczają, że w ciągu ostatniej dekady sprzedaż napojów energetycznych zawierających kofeinę wzrosła w Stanach Zjednoczonych ponad dwukrotnie, osiągając w 2024 r. wartość przekraczającą 20 mld dolarów.
Czy energetyki rzeczywiście powodują zawały?
Naukowcy podkreślają, że wyników nie należy interpretować jako dowodu, że napoje energetyczne bezpośrednio wywołują zawały lub zatrzymanie krążenia. Badanie opierało się na dobrowolnych zgłoszeniach działań niepożądanych do FDA. Nie wiadomo, ile osób spożywało analizowane produkty bez żadnych problemów zdrowotnych ani ile zdarzeń nie zostało zgłoszonych.
Co więcej, przedstawiona analiza jest wstępnym abstraktem naukowym zaprezentowanym podczas konferencji. Nie przeszła jeszcze pełnej recenzji naukowej i wymaga potwierdzenia w kolejnych badaniach.
Gregory M. Marcus z University of California w San Francisco podkreśla jednak, że istnieją biologiczne podstawy, by podejrzewać niekorzystny wpływ wysokich dawek kofeiny i innych stymulantów na serce. Jego zdaniem konieczne jest dokładniejsze monitorowanie bezpieczeństwa tych produktów.
Czytaj też:
Kardiolodzy: To najlepsze ćwiczenie dla naszego serca Czytaj też:
Nowe zalecenia kardiologów dotyczące profilaktyki. „Metoda skuteczna, ale wciąż niewykorzystywana” Czytaj też:
Profilaktyka naprawdę działa. Każdy wybór ma znaczenie dla serca