Rak piersi pozostaje najczęściej diagnozowanym nowotworem u kobiet. Choć ryzyko zachorowania rośnie wraz z wiekiem, coraz częściej choroba rozpoznawana jest również przed 50., a nawet przed 40. rokiem życia.
Rak piersi nie jest już wyłącznie problemem kobiet po menopauzie. Coraz częściej diagnozę słyszą pacjentki aktywne zawodowo, wychowujące małe dzieci lub dopiero planujące macierzyństwo. Lekarze apelują, aby nie ignorować niepokojących objawów tylko dlatego, że wiek wydaje się „zbyt młody” na nowotwór.
Dlaczego młode kobiety chorują częściej?
Nie ma jednej przyczyny odpowiadającej za wzrost liczby zachorowań. To efekt nakładania się wielu czynników.
Do najważniejszych należą:
- nadwaga i otyłość,
- brak regularnej aktywności fizycznej,
- spożywanie alkoholu,
- przewlekły stres,
- późniejsze macierzyństwo,
- mniejsza liczba ciąż niż w poprzednich pokoleniach,
- dłuższa ekspozycja organizmu na estrogeny,
- czynniki genetyczne.
Szczególne znaczenie mają mutacje genów BRCA1 i BRCA2, które mogą wielokrotnie zwiększać ryzyko zachorowania na raka piersi i raka jajnika. Coraz częściej analizowany jest również wpływ czynników środowiskowych oraz zmiana stylu życia.
Część wzrostu liczby rozpoznań może wynikać z coraz skuteczniejszej diagnostyki. Kobiety częściej wykonują badania obrazowe, lekarze dysponują nowocześniejszym sprzętem, a świadomość dotycząca profilaktyki jest większa niż jeszcze kilkanaście lat temu. Dzięki temu nowotwory wykrywane są częściej i na wcześniejszych etapach rozwoju.
U młodych pacjentek nowotwór bywa bardziej agresywny
Rak piersi u młodszych kobiet może mieć bardziej dynamiczny przebieg niż u pacjentek po menopauzie. Częściej rozpoznawane są nowotwory o wysokiej agresywności biologicznej, w tym rak trójujemny, który wymaga szybkiego wdrożenia leczenia. Szczególnie ważne jest szybkie zgłaszanie się do diagnostyki po zauważeniu pierwszych objawów.
Objawy, których nie wolno lekceważyć
Problem polega na tym, że wiele młodych kobiet nie bierze pod uwagę możliwości zachorowania na nowotwór. W efekcie pierwsze symptomy bywają tłumaczone zmianami hormonalnymi, przemęczeniem lub stresem. Niepokoić powinny przede wszystkim:
- wyczuwalny guzek w piersi lub pod pachą,
- zmiana kształtu lub wielkości piersi,
- wciągnięcie brodawki sutkowej,
- wyciek z brodawki, zwłaszcza krwisty,
- zaczerwienienie lub pogrubienie skóry piersi,
- utrzymujący się ból w jednym miejscu.
Każda nowa nieprawidłowość wymaga konsultacji lekarskiej.
Strach przed diagnozą nadal jest problemem
Wiele kobiet zgłasza się do specjalisty dopiero wtedy, gdy objawy stają się bardzo nasilone.
– Często pacjentki, które przychodzą z bardzo zaawansowaną chorobą, mówią, że nie pojawiły się wcześniej, bo bały się rozpoznania choroby
– podkreśla dr n. med. Bogumiła Czartoryska-Arłukowicz z Białostockiego Centrum Onkologii.
Lekarze przypominają, że strach przed diagnozą nie chroni przed chorobą. Wręcz przeciwnie – może prowadzić do opóźnienia leczenia i zmniejszać szanse na pełne wyleczenie.
Wczesne wykrycie daje ogromne szanse
Specjaliści podkreślają, że rak piersi wykryty na wczesnym etapie należy dziś do nowotworów, które można skutecznie leczyć.
– Wczesny rak piersi to prawie 100 procent szans na wyleczenie
– zaznacza dr Bogumiła Czartoryska-Arłukowicz.
Właśnie dlatego tak duże znaczenie mają badania profilaktyczne, samobadanie piersi oraz szybka reakcja na każdą niepokojącą zmianę.
Profilaktyka nadal pozostaje najważniejsza
Choć nie można całkowicie wyeliminować ryzyka zachorowania, wiele można zrobić, aby zmniejszyć prawdopodobieństwo rozwoju choroby i zwiększyć szanse jej wczesnego wykrycia.
Pomagają w tym:
- utrzymywanie prawidłowej masy ciała,
- regularna aktywność fizyczna,
- ograniczenie alkoholu,
- niepalenie papierosów,
- wykonywanie badań profilaktycznych,
- znajomość historii nowotworów w rodzinie.
Kobiety obciążone rodzinnym występowaniem raka piersi lub raka jajnika powinny rozważyć konsultację genetyczną.
Świadomość może uratować życie
Wiek nie chroni przed nowotworem. Dlatego każda kobieta – niezależnie od metryki – powinna zwracać uwagę na sygnały wysyłane przez organizm.
– Jedyną metodą na życie jest wczesne wykrycie
– podkreśla dr Bogumiła Czartoryska-Arłukowicz.
W przypadku raka piersi czas ma ogromne znaczenie. Im wcześniej choroba zostanie rozpoznana, tym większa szansa na skuteczne leczenie i powrót do pełnej aktywności.
Czytaj też:
Usłyszała: rak. Myślała, że nie wróci ze szpitala. Dziś walczy o wsparcie dla tysięcy chorychCzytaj też:
Dr Pogoda: W raku piersi leczymy bardzo dobrze, ale musimy poprawić profilaktykę