Grzybobranie to jedno z ulubionych zajęć Polaków. Choć wydaje się proste, istnieją ważne zasady, które warto znać, by nie zaszkodzić grzybni, nie łamać przepisów i zadbać o przyszłe zbiory. Jednym z najczęściej dyskutowanych tematów jest sposób zbierania grzybów – wykręcać je czy obcinać? A także: czego absolutnie nie robić w lesie? Oto najważniejsze informacje i porady oparte na zaleceniach ekspertów z Lasów Państwowych i mykologów.
Wykręcać czy obcinać? Oto jest pytanie
Wokół tego tematu narosło wiele mitów. Niektórzy uważają, że tylko obcinanie grzybów nożykiem chroni grzybnię, inni – że wykręcanie jest naturalniejsze i bezpieczniejsze. Prawda leży pośrodku – wszystko zależy od warunków i techniki.
Wykręcanie – zalety i wady
Zalety:
Pozwala usunąć cały owocnik, co może ograniczyć namnażanie pasożytów i pleśni w miejscu wzrostu.
Dobrze wykonane (delikatne i bez szarpania) nie niszczy grzybni, która znajduje się głęboko w glebie.
Wady:
Jeśli robimy to nieumiejętnie, możemy uszkodzić podziemną część grzybni.
Zostaje otwarta dziura, która przy braku zakrycia może przyczynić się do wysychania podłoża.
Obcinanie – zalety i wady
Zalety:
Mniejsze ryzyko uszkodzenia grzybni, zwłaszcza w przypadku młodych okazów.
Pozostawia stabilną podstawę, którą można zakryć ściółką, co chroni glebę.
Wady:
Jeśli grzyb jest już częściowo zepsuty od dołu, pozostawienie trzonu może sprzyjać gniciu i chorobom.
Czasem trudno ocenić, czy zostawiamy zdrową część grzyba w glebie.
Wniosek: Obie metody są dopuszczalne – najważniejsza jest technika. Grzyba należy zbierać delikatnie: wykręcając go lekko ruchem obrotowym lub obcinając tuż przy ziemi i zasypując miejsce ściółką.
Czego nie robić podczas grzybobrania?
W lesie też obowiązują zasady – ich przestrzeganie chroni środowisko i zapewnia bezpieczeństwo.
1. Nie niszcz niejadalnych ani trujących grzybów
Pełnią ważną funkcję ekologiczną – są pokarmem dla zwierząt i biorą udział w rozkładzie materii organicznej.
2. Nie rozgrzebuj ściółki
Grzybnia znajduje się płytko pod powierzchnią i łatwo ją uszkodzić. Kopanie patykiem lub nogą niszczy ekosystem.
3. Nie zbieraj grzybów w rezerwatach i parkach narodowych
W tych miejscach grzybobranie jest zabronione, a złamanie zakazu grozi mandatem.
4. Nie hałasuj i nie zostawiaj śmieci
Las to dom wielu zwierząt – szanuj ich przestrzeń. Zawsze zabieraj śmieci ze sobą.
5. Nie zbieraj grzybów, których nie jesteś pewien
Zatrucia grzybami są bardzo groźne i mogą skończyć się śmiercią. Korzystaj z atlasów grzybów lub aplikacji mobilnych, a najlepiej – porad doświadczonych grzybiarzy.
Sprzęt i zachowanie grzybiarza z klasą
Dobry grzybiarz to taki, który:
Zabiera do lasu wiklinowy koszyk (nie reklamówkę – grzyby się w niej „pocą" i psują),
Używa nożyka z pędzelkiem do oczyszczania grzybów na miejscu,
Ma odpowiedni ubiór – długie spodnie, buty za kostkę, środek przeciw kleszczom,
Nie zbiera grzybów przy drogach i na skraju pól – mogą być skażone metalami ciężkimi.
Grzybobranie może być bezpieczne, przyjemne i ekologiczne – pod warunkiem, że podejdziemy do niego z szacunkiem i wiedzą. To nie tylko okazja do zebrania smacznych darów lasu, ale także moment kontaktu z naturą. A ta, jak wiemy, odwdzięcza się tylko wtedy, gdy się o nią dba.
Czytaj też:
Grzybobranie a zdrowie. Jak zbierać grzyby bez ryzyka zatrucia i kleszczy