Rak tarczycy to jeden z rzadziej występujących nowotworów. Odpowiada za około 1 proc. nowotworów złośliwych. Jednak w ostatnim czasie częstość występowania wzrosła bardzo wyraźnie. Jak informuje Narodowy Instytut Onkologii, w ostatniej dekadzie niemal się podwoiła. Onkolodzy tłumaczą to faktycznym wzrostem zachorowań, ale jednocześnie coraz skuteczniejszą diagnostyką.
Kobiety chorują cztery razy częściej
To nowotwór, który znacznie częściej dotyczy kobiet niż mężczyzn. Nawet 80 proc. przypadków rozpoznawanych jest u kobiet. Wśród kobiet zajmuje 7. miejsce pod względem częstości diagnozowania nowotworów. U mężczyzn jest na 20. miejscu.
Wg danych Krajowego Rejestru Nowotworów w 2022 r. wykryto ponad 900 przypadków choroby u mężczyzn i 4,1 tys. u kobiet. Zmarło z tego powodu 110 mężczyzn i 209 kobiet. W 2023 było ponad 1 tys. rozpoznań u mężczyzn i 5.4 tys. u kobiet. Zgonów – odpowiednio 118 i 201.
Kto jest najbardziej narażony?
Płeć jest najpoważniejszym czynnikiem ryzyka. Kobiety zapadają na raka tarczycy czterokrotnie, nawet pięciokrotnie (dane z 2023 r. z Polski) częściej niż mężczyźni. Ryzyko rośnie też wraz z liczbą przebytych ciąż.
Jak zaznacza KRN, najlepiej poznanym zewnętrznym czynnikiem, który zwiększa ryzyko raka tarczycy, jest ekspozycja na promieniowanie jonizujące (radioterapia). Ryzyko wzrastało u osób, które w dzieciństwie przebyły napromienianie na obszar szyi, najczęściej z powodu chłoniaka. Radioterapia okolic szyi była stosowana na początku drugiej połowy XX wieku, natomiast obecnie jej stosowanie u dzieci jest ograniczone tylko w uzasadnionych przypadkach.
Zawartość jodu w organizmie również może mieć wpływ na rozwój raka tarczycy. Z tym że niedobór jodu zwiększa ryzyko zachorowania na raka pęcherzykowego i raka anaplastycznego, natomiast nadmiar jodu może prowadzić do rozwoju raka brodawkowatego.
W niektórych rodzajach raka poważnym czynnikiem ryzyka jest obciążenie genetycznie. Chodzi o raka pęcherzykowego i brodawkowatego. Występowanie nowotworu tarczycy zwiększa ryzyko wystąpienia aż czterokrotnie.
Wiek też ma znaczenie. Choć jest to nowotwór, który atakuje dość wcześnie (chorują osoby po ukończeniu 20. roku życia a także nastolatkowie), to jednak ryzyko wzrasta w piątej dekadzie życia.
Ryzyko raka tarczycy zwiększają także przewlekłe stany zapalne tego organu.
Czytaj też:
Nowa era w onkologii. Prof. Dedecjus: Już sprawdza się w leczeniu raka u mężczyzn